Rithöfundasamband Íslands

The Writers' Union of Iceland


Umsóknir um dvöl í íbúð fræðimanns í Kaupmannahöfn 2019–2020

Íbúð fræðimanns í Kaupmannahöfn, samkvæmt reglum um hús Jóns Sigurðssonar, er laus til afnota tímabilið 28. ágúst 2019 til 25. ágúst 2020. Umsóknir um íbúðina skulu hafa borist skrifstofu Alþingis eigi síðar en þriðjudaginn 23. apríl næstkomandi. Nánari upplýsingar er að finna á vef Jónshúss

Fræðimenn, sem hyggjast stunda rannsóknir eða vinna að verkefnum í Kaupmannahöfn, geta sótt um afnot af íbúðinni, sem er á 2. hæð Jónshúss. Íbúðin er tveggja herbergja og fylgir henni allur nauðsynlegasti heimilisbúnaður. Afnotin eru endurgjaldslaus en þeim sem fá úthlutað ber þó að greiða fyrir þrif íbúðarinnar og rekstrarkostnað, alls kr. 60.000. 

Dvalartími í íbúðinni fer eftir umfangi verkefnis og öðrum atvikum en er þó venjulega ekki lengri en tveir mánuðir. Úthlutunarnefnd ætlast til að dvalargestir nýti úthlutaðan tíma sinn að fullu við störf í Kaupmannahöfn. Við úthlutun íbúðarinnar er höfð hliðsjón af eftirfarandi atriðum: 

1. Að verkefnið hafi fræðilegt eða hagnýtt gildi og þyki áhugavert. 

2. Að umsókn sé vandlega unnin. 

3. Að sem eðlilegust skipting sé milli kynja og fræðigreina.

4. Að verkefnið verði ekki unnið annars staðar en í Kaupmannahöfn eða nágrenni.

Þeir sem eru í námi, þar á meðal doktorsnámi, eiga að jafnaði litla möguleika á úthlutun. Þá er höfð hliðsjón af því hvort sótt er um dvöl í fyrsta skipti en þegar umsækjendur eru jafnsettir skulu þeir ganga fyrir sem sækja um dvöl í fyrsta skipti. 

Úthlutunarnefnd ráðgerir að ljúka störfum í maí. 

Umsóknir um íbúðina skulu vera á sérstöku eyðublaði  sem nálgast má á vef Jónshúss og skulu berast skrifstofu Alþingis eigi síðar en þriðjudaginn 23. apríl nk. 

Umsóknir merkist: 

Umsókn um fræðimannsíbúð
b.t. Jörundur Kristjánsson
Skrifstofu Alþingis
101 Reykjavík.


INNANFÉLAGSKRÓNIKA

Það er ekki vorlegt um að litast í kringum aðsetur RSÍ þegar ég set þessar línur á blað (reyndar á tölvuskjá, en hvað um það), glórulaus bylur, alhvít jörð og hryssingslegt hvert sem litið er. Samt eru vorverkin hafin hér í Gunnarshúsi.

Frá menntamálaráðuneytinu berast ýmis plögg, tillögur og reglugerðir sem okkur er vissara að lúslesa, því satt að segja skín alltof oft út úr þeim gögnum skilningsleysi á hlutverki listamanna í samfélaginu, svo ekki sé minnst á kjör þeirra.

Áður hef ég drepið á Frumvarp til laga um stuðning við útgáfu bóka á íslensku og tilgreint hvaða athugasemdir stjórn RSÍ vildi gera við það. Ennþá er brýnt að við höldum vöku okkar og gætum hagsmuna höfunda þegar regluverkið í kringum þau lög tekur gildi.

Okkur hefur einnig borist þingsályktunartillaga með titlinum Íslenska sem opinbert mál á Íslandi. Stjórnin hafði eitt og annað við þá tillögu að athuga og lét ráðuneytisfólk vita af því. Einkum furðuðum við okkur á því að í tillögunni skyldi lítið sem ekkert vikið að hlutverki höfunda sem skrifa á íslensku. Einhverjum hefði fundist það liggja í augum uppi að íslenskar bókmenntir og ritlistir hvers konar væru einn af hornsteinum íslenskrar tungu. Með bættum kjörum rithöfunda og eflingu þeirra sjóða sem fæða af sér íslensk verk, hvort sem er á bók, á leiksviði, í sjónvarpi, útvarpi, kvikmyndum eða á öðru formi, tryggjum við best veg og hag íslenskunnar. Í framhaldi var stjórnarfólk kallað á fund allsherjarnefndar Alþingis til að skýra mál sitt. Við verðum að vona að sjónarmið rithöfunda og annarra listamanna verði tekin til greina

Málefni Hljóðbókasafns hafa borið ótt og títt á góma undanfarnar vikur. Einkum er það óhófleg dreifing á verkum safnsins sem veldur okkur rithöfundum angri. Guðmundur Andri Thorsson þingmaður hefur nú beint fyrirspurn til menntamálaráðherra varðandi Hljóðbókasafn, þar sem hann spyr meðal annars hvort til standi að skoða starfsemi safnsins í ljósi breyttra markaðsaðstæðna. Einnig hvort ráðherra telji að sanngjarnar greiðslur fyrir afnot komi til höfunda og annarra rétthafa. Ráðherra hefur enn ekki svarað fyrirspurninni, en við bíðum spennt, þar sem öllum má vera ljóst að þær greiðslur sem berast til höfunda eru ekki í nokkru samræmi við þann feykistóra hóp sem notar Hljóðbókasafnið að staðaldri.

Starfshópur sem stofnaður var af RSÍ og Félagi leikskálda og handritshöfunda (FLH) hefur nú unnið um nokkurt skeið að því að móta rammasamning handritshöfunda og framleiðenda í kvikmyndum og sjónvarpi. Hópurinn hefur rýnt í sambærilega samninga frá öðrum löndum og það er von beggja félaganna sem að honum standa að hægt verði að ná kvikmyndaframleiðendum að samningaborðinu áður en langt um líður.

Stjórn RSÍ sat nýlega samráðsfund með stjórn Félags íslenskra bókaútgefaenda (FÍBÚT). Þar lýstum við yfir nauðsyn þess að teknar verði upp samningaviðræður við útgefendur. Það eru bæði samningar höfunda og þýðenda sem taka þarf til gagngerrar endurskoðunar. Þeir samningar sem nú eru í gildi eru komnir til ára sinna og bera þess merki að búið er að lappa uppá þá æ ofan í æ. Þeir eru því óhentugur bútasaumur þar sem eitt er til prýði en annað ekki. Nú er komið að því að skipa í samninganefndir og setja saman kröfugerðir.

Samningar höfunda við RÚV hafa ekkert þokast frá síðasta pistli formanns, einfaldlega vegna þess að samninganefnd RÚV hefur ekki gefið kost á viðræðum og heldur ekki svarað tillögum RSÍ að rammasamningi. Nú eru að verða tvö ár síðan þessar viðræður fóru af stað og við erum orðin langþreytt á biðinni. Ég vonast svo sannarlega eftir að geta fært einhverjar fregnir af þessu máli áður en alltof langt um liður. Hóflega bjartsýnn samt.

Aðalfundur Bandalags íslenskra listamanna var haldinn í febrúar. Fulltrúar RSÍ sátu fundinn. Það þarf engum að koma á óvart að bág kjör og strembið starfsumhverfi er það sem helst brennur á íslenskum listamönnum nú sem fyrr. Enn og aftur krefur BÍL stjórnvöld um aukinn skilning á stöðu listamanna og listarinnar í landinu og marktækar kjarabætur með eflingu starfslaunasjóða og fjölgun listamanna á launum.

Gunnarshús er félagsheimili og þjónustumiðstöð rithöfunda, eins og allir vita. Ég hvet félaga til að nýta sér húsið sem best, líta hingað inn til skrafs og ráðagerða eða halda hér kynningar og upplestra. Höfundar eru sígrænar plöntur sem ekki spretta einungis upp úr jörðinni í jólavertíðinni og við viljum endilega að hér í húsi sé líf allt árið.

Bestu kveðjur úr Gunnarshúsi

Karl Ágúst


Þórdís Helgadóttir nýtt Leikskáld Borgarleikhússins

Þórdís Helgadóttir hefur verið valin Leikskáld Borgarleikhússins. Kristín Eysteinsdóttir, leikhússtjóri, tilkynnti um valið á móttöku í Borgarleikhúsinu í dag. Hún tekur við af Birni Leó Brynjarssyni en verk hans Magnum Opus verður sýnt í Borgarleikhúsinu á næsta leikári. 

Brynjólfur Bjarnason, Vigdís Finnbogadóttir, Þórdís Helgadóttir og Kristín Eysteinsdóttir.

Fyrri leikskáld hússins eru Tyrfingur Tyrfingsson, Salka Guðmundsdóttir, Auður Jónsdóttir, Jón Gnarr og Kristín Marja Baldursdóttir.

Þórdís Helgadóttir er rithöfundur og leikskáld. Hún er menntuð í heimspeki, ritstjórn og ritlist og hlaut Fulbright-styrk til framhaldsnáms í heimspeki við Rutgers-háskóla í New Jersey. Smásagnasafn hennar Keisaramörgæsir kom út 2018 og leikverkið Þensla var sýnt í Borgarleikhúsinu árið 2019 sem hluti af sýningunni Núna! 2019. Með Svikaskáldum hefur Þórdís gefið út ljóðabókina Ég er ekki að rétta upp hönd, og smásögur hennar, ljóð, esseyjur og þýðingar hafa birst víða í tímaritum og bókum.

Lesa meira


Kristín Svava Tómasdóttir hlýtur Viðurkenningu Hagþenkis 2018

Kristín Svava Tómasdóttir

Kristín Svava Tómasdóttir

Viðurkenning Hagþenkis var veitt 6. mars í Þjóðarbókhlöðunni við hátíðlega athöfn, og  hana hlaut Kristín Svava Tómasdóttir fyrir ritið, Stund klámsins. Klám á Íslandi á tímum kynlífsbyltingarinnar, sem  Sögufélag gaf út.
Í ályktunarorðum Viðurkenningaráðsins sagði um ritið: Brautryðjandaverk um sögu kláms og kynverundar á Íslandi sem byggir á afhjúpandi rannsóknum á vandmeðförnu efni. Viðurkenninguna veitti  formaður Hagþenkis Jón Yngi Jóhannsson, sem felst hún í árituðu skjali og 1.250.000 kr. Tónlist fluttu Tómas R. Einarsson og Sigríður Thorlacius, meðal annars við ljóð Kristínar Svövu.

Hagþenkir hefur frá árinu 1986 veitt Viðurkenningu fyrir fræðirit og námsgögn eða aðra miðlun fræðilegs efnis til almennings. Árið 2006 var tekin upp sú nýbreytni að tilnefna 10 höfunda og rit sem þykja framúrskarandi og til greina koma. Viðurkenningarráð Hagþenkis, skipað félagsmönnum til tveggja ára í senn, ákvarðar tilnefningarnar og hvaða rit og höfundur hlýtur Viðurkenninguna. Í Viðurkenningarráðinu fyrir útgáfuárið 2018 sátu: Auður Styrkársdóttir, Ásta Kristín Benediktsdóttir, Henry Alexander Henrysson og Svanhildur Kr. Sverrisdóttir.

Rithöfundasamband Íslands óskar Kristínu Svövu innilega til hamingju með viðurkenninguna!

Heimasíða Hagþenkis


Tilnefningar til Barnabókaverðlauna Reykjavíkurborgar 2019

 

tilnefningar2019

Þann 2. mars fór fram athöfn í menningarhúsi Borgarbókasafnsins í Gerðubergi þar sem tilkynnt var hvaða fimmtán bækur eru tilnefndar til Barnabókaverðlauna Reykjavíkurborgar 2019, en verðlaunin verða afhent hefðinni samkvæmt síðasta vetrardag í Höfða.

Barnabókaverðlaun Reykjavíkurborgar eru veitt í þremur flokkum og voru fimm bækur tilnefndar í hverjum þeirra; fyrir bestu frumsömdu barna- og unglingabókina, best myndlýstu bókina og bestu þýðingu á barna- og unglingabók sem gefin var út á árinu 2018.

Í flokki frumsamdra barnabóka eru þessar bækur tilnefndar: Ljónið eftir Hildi Knútsdóttur, Rotturnar eftir Ragnheiði Eyjólfsdóttur, Silfurlykillinn eftir Sigrúnu Eldjárn, Svarthol. Hvað gerist ef ég dett ofan í? eftir Sævar Helga Bragason og Sölvasaga Daníelssonar eftir Arnar Má Arngrímsson.

Í flokki myndlýstra bóka eru tilnefndar: Ljóðpundari með myndlýsingum Sigrúnar Eldjárn og ljóðum eftir Þórarin Eldjárn, Sagan um Skarphéðin Dungal sem setti fram nýjar kenningar um eðli alheimsins, myndlýst af Rán Flygenring við texta Hjörleifs Hjartarsonar, Milli svefns og vöku með myndum Laufeyjar Jónsdóttur við texta Önnu Margrétar Björnsson, Sjúklega súr saga, myndlýst af Halldóri Baldurssyni með texta eftir Sif Sigmarsdóttur og að lokum Snuðra og Tuðra eiga afmæli, myndlýst af Lóu Hlín Hjálmtýsdóttur við texta Iðunnar Steinsdóttur.

Í flokki þýddra bóka eru þýðendur tilnefndir: Guðni Kolbeinsson fyrir þýðingu á Villimærin fagra eftir Philip Pullman, Þórdís Bachmann fyrir bók 2 í bókaflokknum Hvísl hrafnanna eftir Malene Sølvsten, Erla E. Völudóttir fyrir Ferðalagið eftir Timo Parvela og Björn Sortland, Aðalsteinn Ásberg Sigurðsson fyrir Meira af Rummungi ræningja eftir Otfried Preußler og að lokum er það þýðing Jóns St. Kristjánssonar á Seiðmenn hins forna eftir Cressida Cowell.

Barnabókaverðlaun Reykjavíkurborgar eiga sér lengsta sögu barnabókaverðlauna á landinu og er helsta markmið þeirra að vekja athygli á því sem vel er gert í bókaútgáfu fyrir unga lesendur og hvetja þá til bóklesturs.

Valnefnd er skipuð Tinnu Ásgeirsdóttur formanni, Helgu Birgisdóttur, Magnúsi Guðmundssyni, Rakel McMahon og Valgerði Sigurðardóttur.


Héðan í frá – vinningssaga

Smásagan Héðan í frá, sem dómnefnd valdi sem bestu söguna í samkeppni sendinefndar Evrópusambandsins, upplýsingaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna, Rithöfundasambands Íslands, Hugvísindastofnun HÍ og Hafnar – HÔTEL DU NORD hefur nú verið birt á vef Sendinefndar ESB á Íslandi. Samkeppnin var haldin í tilefni 70 ára afmælis Mannréttindayfirlýsingar Sameinuðu þjóðanna. Sögurnar áttu að fjalla um mannréttindi á einhvern hátt og var þátttaka mjög góð (á áttunda tug sagna). Höfundur Héðan í frá er Rúnar Snær Reynisson og hlýtur hann að launum dvöl í gestaíbúð fyrir listamenn í Marseille, Frakklandi. Við þökkum öllum þeim sem tóku þátt, samstarfsaðilum okkar en einkum dómnefndinni, sem samanstóð af þeim Ástráði Eysteinssyni, Gauta Kristmannssyni og Halldóru K. Thoroddsen.

Héðan í frá

Michael Mann sendiherra ESB á Íslandi, Vilborg Davíðsdóttir varaformaður RSÍ og Rúnar Snær Reynisson vinningshafi

Michael Mann sendiherra ESB á Íslandi, Vilborg Davíðsdóttir varaformaður RSÍ og Rúnar Snær Reynisson vinningshafi.